{"id":12501,"date":"2026-07-04T10:38:03","date_gmt":"2026-07-04T08:38:03","guid":{"rendered":"https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/?p=12501"},"modified":"2026-07-04T11:07:00","modified_gmt":"2026-07-04T09:07:00","slug":"la-premiere-photographie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/2026\/07\/04\/la-premiere-photographie\/","title":{"rendered":"Bicentenaire de la photographie : naissance d&rsquo;une nouvelle technique de la repr\u00e9sentation"},"content":{"rendered":"<figure class=\"wp-block-jetpack-videopress jetpack-videopress-player\" style=\"\">\n\t\t\t<div class=\"jetpack-videopress-player__wrapper\"> <div class=\"jetpack-video-wrapper\"><iframe loading=\"lazy\" title=\"VideoPress Video Player\" aria-label=\"VideoPress Video Player\" width=\"925\" height=\"520\" src=\"https:\/\/videopress.com\/embed\/SJwBRndB?cover=1&amp;autoPlay=0&amp;controls=1&amp;loop=0&amp;muted=0&amp;persistVolume=1&amp;playsinline=0&amp;preloadContent=metadata&amp;useAverageColor=1&amp;posterUrl=https%3A%2F%2Fvideos.files.wordpress.com%2FSJwBRndB%2Fles-points-de-vue-ou-linvention-de-la-photographie_mp4.scrubthumb.jpg&amp;hd=0\" frameborder=\"0\" allowfullscreen data-resize-to-parent=\"true\" allow=\"clipboard-write; presentation\"><\/iframe><script src='https:\/\/v0.wordpress.com\/js\/next\/videopress-iframe.js?m=1770107250'><\/script><\/div><\/div>\n\t\t\t\n\t\t\t\n\t\t<\/figure>\n\t\t\n\n\n<div style=\"height:239px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-jetpack-image-compare\"><div class=\"juxtapose\" data-mode=\"horizontal\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" id=\"26586\" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.profartspla.site\/wordpress\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/plaque_imp_niepce2-1-scaled.png?ssl=1\" alt=\"\" width=\"2560\" height=\"2153\" class=\"image-compare__image-before\"\/><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" id=\"26581\" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.profartspla.site\/wordpress\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/plaque_etain_niepce-scaled.png?ssl=1\" alt=\"\" width=\"2560\" height=\"2153\" class=\"image-compare__image-after\"\/><\/div><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center wp-block-paragraph\">Consid&eacute;r&eacute;e comme la premi&egrave;re <a class=\"glossaryLink\" title=\"Dico : Photographie\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Photographie&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Photographie &amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;Voir aussi &agrave; &amp;lt;strong&amp;gt;https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/2025\/10\/30\/connaitre-quelques-reperes-en-photographie\/&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;div class=&amp;quot;wp-block-columns&amp;quot;&amp;gt;&amp;lt;div class=&amp;quot;wp-block-column&amp;quot;&amp;gt;&amp;lt;\/div&amp;gt;&amp;lt;\/div&amp;gt;&amp;lt;figure class=&amp;quot;wp-block-embed is-type-video is-provider-youtube wp-block-embed-youtube wp-embed-aspect-16-9 wp-has-aspect-ratio&amp;quot;&amp;gt;&amp;lt;div class=&amp;quot;wp-block-embed__wrapper&amp;quot;&amp;gt;https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=QCqtfAEBA6o&amp;amp;list=PL9LWAQYUI74si6AiWjm5TKg8OFo41V2No&amp;lt;\/div&amp;gt;&amp;lt;figcaption class=&amp;quot;wp-element-caption&amp;quot;&amp;gt;Cliquez sur la playliste de 25 vid&eacute;os sur l&amp;#039;histoire et les techniques de la photographie(...)&amp;lt;\/figcaption&amp;gt;&amp;lt;\/figure&amp;gt; &lt;a class=glossaryTooltipMoreLink href=https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/photographie\/  target=_blank&gt;Term details&lt;\/a&gt;&lt;\/div&gt;\" href=\"https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/photographie\/\" target=\"_blank\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">photographie<\/a> (ou <strong>h&eacute;liographie<\/strong> : &laquo; <em>&eacute;criture par le soleil<\/em> &raquo;) permanente r&eacute;ussie prise dans sa maison de Saint-Loup-de-Varennes pr&egrave;s de Chalon-sur-Sa&ocirc;ne en Bourgogne. Plaque d&rsquo;<a class=\"glossaryLink\" title=\"Dico : Tube de peinture\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Tube de peinture&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Tube de peinture&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;Avant cette invention, les peintres broyaient leurs pigments, pr&eacute;paraient leurs huiles et autres liants et conservaient le tout dans &hellip; des vessies de porc !&amp;lt;br\/&amp;gt;1822 : nouvel emballage fait de seringues en verre ou en m&eacute;tal mais le co&ucirc;t &eacute;lev&eacute; emp&ecirc;che la diffusion.&amp;lt;br\/&amp;gt;1841 : &amp;lt;strong&amp;gt;brevet(...)&amp;lt;\/strong&amp;gt; &lt;a class=glossaryTooltipMoreLink href=https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/tube-de-peinture\/  target=_blank&gt;Term details&lt;\/a&gt;&lt;\/div&gt;\" href=\"https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/tube-de-peinture\/\" target=\"_blank\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">&eacute;tain<\/a> poli, recouverte d&rsquo;une fine couche de bitume de Jud&eacute;e, une substance qui a la particularit&eacute; de durcir apr&egrave;s une <a class=\"glossaryLink\" title=\"Dico : Exposition\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Exposition&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Exposition&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Manuel de mus&eacute;ographie, petit guide &agrave; l&amp;#039;usage des responsables de mus&eacute;e, sous la direction de Marie-Odile de Bary et Jean-Michel Tobelem, &eacute;ditions S&eacute;guier Option Culture, 1998&amp;lt;\/strong&amp;gt;, &amp;lt;strong&amp;gt;page 223&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;div class=&amp;quot;wp-block-group&amp;quot;&amp;gt;&amp;quot;&amp;lt;em&amp;gt;De sa&amp;nbsp;&amp;lt;strong&amp;gt;racine latine&amp;nbsp;expositio, le terme exposition avant d&amp;#039;abord &agrave; la fois au figur&eacute; le sens(...)&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;\/em&amp;gt;&amp;lt;\/div&amp;gt; &lt;a class=glossaryTooltipMoreLink href=https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/exposition\/  target=_blank&gt;Term details&lt;\/a&gt;&lt;\/div&gt;\" href=\"https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/exposition\/\" target=\"_blank\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">exposition<\/a> &agrave; la <a class=\"glossaryLink\" title=\"Dico : Lumi&egrave;re\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Lumi&egrave;re&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Lumi&egrave;re&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;La lumi&egrave;re joue un r&ocirc;le essentiel dans la perception de l&rsquo;&oelig;uvre : elle la rend visible. Selon ses qualit&eacute;s, elle donne aux surfaces et aux couleurs des apparences diff&eacute;rentes et produit des ombres essentielles &agrave; la compr&eacute;hension des volumes en sculpture ou en architecture.&amp;lt;br\/&amp;gt;La lumi&egrave;re est(...) &lt;a class=glossaryTooltipMoreLink href=https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/lumiere\/  target=_blank&gt;Term details&lt;\/a&gt;&lt;\/div&gt;\" href=\"https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/lumiere\/\" target=\"_blank\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">lumi&egrave;re<\/a>, 16,7 x 20,3 x 0,15 cm, Universit&eacute; d&rsquo;Austin, Texas, Etats-Unis.<\/p>\n\n\n\n<div style=\"height:20px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Le 12 avril 1816, <strong>Nic&eacute;phore Ni&eacute;pce<\/strong> d&eacute;crit le premier appareil photographique qu&rsquo;il vient de mettre au point dans un courrier adress&eacute; &agrave; son fr&egrave;re Claude : &laquo;&nbsp;<em>Je profite du peu de <a class=\"glossaryLink\" title=\"Dico : Temps\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Temps&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Temps&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Le temps est une dimension de notre r&eacute;alit&eacute;, celle qui se manifeste dans le changement, dans le fait que toutes les choses ne cessent de devenir autres que ce qu&amp;#039;elles &eacute;taient&amp;lt;\/strong&amp;gt;.&amp;lt;br\/&amp;gt; Le temps peut &ecirc;tre li&eacute; &agrave; la narration. La narration est l&rsquo;acte de langage par lequel on raconte quelque chose.(...) &lt;a class=glossaryTooltipMoreLink href=https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/temps\/  target=_blank&gt;Term details&lt;\/a&gt;&lt;\/div&gt;\" href=\"https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/temps\/\" target=\"_blank\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">temps<\/a> que nous avons &agrave; passer ici pour faire faire une esp&egrave;ce d&rsquo;oeil artificiel qui est une petite bo&icirc;te carr&eacute;e de 6 pouces de chaque face ; laquelle sera munie d&rsquo;un tuyau susceptible de s&rsquo;allonger et portant un verre lenticulaire. Je ne pourrais sans cet appareil me rendre compl&egrave;tement &agrave; raison de mon proc&eacute;d&eacute;.<\/em>&laquo;&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">La premi&egrave;re <a class=\"glossaryLink\" title=\"Dico : Photographie\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Photographie&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Photographie &amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;Voir aussi &agrave; &amp;lt;strong&amp;gt;https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/2025\/10\/30\/connaitre-quelques-reperes-en-photographie\/&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;div class=&amp;quot;wp-block-columns&amp;quot;&amp;gt;&amp;lt;div class=&amp;quot;wp-block-column&amp;quot;&amp;gt;&amp;lt;\/div&amp;gt;&amp;lt;\/div&amp;gt;&amp;lt;figure class=&amp;quot;wp-block-embed is-type-video is-provider-youtube wp-block-embed-youtube wp-embed-aspect-16-9 wp-has-aspect-ratio&amp;quot;&amp;gt;&amp;lt;div class=&amp;quot;wp-block-embed__wrapper&amp;quot;&amp;gt;https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=QCqtfAEBA6o&amp;amp;list=PL9LWAQYUI74si6AiWjm5TKg8OFo41V2No&amp;lt;\/div&amp;gt;&amp;lt;figcaption class=&amp;quot;wp-element-caption&amp;quot;&amp;gt;Cliquez sur la playliste de 25 vid&eacute;os sur l&amp;#039;histoire et les techniques de la photographie(...)&amp;lt;\/figcaption&amp;gt;&amp;lt;\/figure&amp;gt; &lt;a class=glossaryTooltipMoreLink href=https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/photographie\/  target=_blank&gt;Term details&lt;\/a&gt;&lt;\/div&gt;\" href=\"https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/photographie\/\" target=\"_blank\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">photographie<\/a> aurait &eacute;t&eacute; prise entre le 4 juin et le 18 juillet 1827, et, selon le chercheur Jean-Louis Marignier (CNRS), elle aurait n&eacute;cessit&eacute; deux jours d&rsquo;<a class=\"glossaryLink\" title=\"Dico : Exposition\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Exposition&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Exposition&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Manuel de mus&eacute;ographie, petit guide &agrave; l&amp;#039;usage des responsables de mus&eacute;e, sous la direction de Marie-Odile de Bary et Jean-Michel Tobelem, &eacute;ditions S&eacute;guier Option Culture, 1998&amp;lt;\/strong&amp;gt;, &amp;lt;strong&amp;gt;page 223&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;div class=&amp;quot;wp-block-group&amp;quot;&amp;gt;&amp;quot;&amp;lt;em&amp;gt;De sa&amp;nbsp;&amp;lt;strong&amp;gt;racine latine&amp;nbsp;expositio, le terme exposition avant d&amp;#039;abord &agrave; la fois au figur&eacute; le sens(...)&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;\/em&amp;gt;&amp;lt;\/div&amp;gt; &lt;a class=glossaryTooltipMoreLink href=https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/exposition\/  target=_blank&gt;Term details&lt;\/a&gt;&lt;\/div&gt;\" href=\"https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/exposition\/\" target=\"_blank\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">exposition<\/a>.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><a href=\"https:\/\/www.museeniepce.com\/index.php?\/collections\/enjeux-de-la-photographie\/Nicephore-Niepce\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">https:\/\/www.museeniepce.com\/index.php?\/collections\/enjeux-de-la-photographie\/Nicephore-Niepce<\/a><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><a href=\"https:\/\/www.hrc.utexas.edu\/niepce-heliograph\/\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">https:\/\/www.hrc.utexas.edu\/niepce-heliograph\/\/<\/a><\/p>\n\n\n\n<div style=\"height:20px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center has-medium-font-size wp-block-paragraph\"><strong>La <a class=\"glossaryLink\" title=\"Dico : Photographie\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Photographie&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Photographie &amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;Voir aussi &agrave; &amp;lt;strong&amp;gt;https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/2025\/10\/30\/connaitre-quelques-reperes-en-photographie\/&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;div class=&amp;quot;wp-block-columns&amp;quot;&amp;gt;&amp;lt;div class=&amp;quot;wp-block-column&amp;quot;&amp;gt;&amp;lt;\/div&amp;gt;&amp;lt;\/div&amp;gt;&amp;lt;figure class=&amp;quot;wp-block-embed is-type-video is-provider-youtube wp-block-embed-youtube wp-embed-aspect-16-9 wp-has-aspect-ratio&amp;quot;&amp;gt;&amp;lt;div class=&amp;quot;wp-block-embed__wrapper&amp;quot;&amp;gt;https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=QCqtfAEBA6o&amp;amp;list=PL9LWAQYUI74si6AiWjm5TKg8OFo41V2No&amp;lt;\/div&amp;gt;&amp;lt;figcaption class=&amp;quot;wp-element-caption&amp;quot;&amp;gt;Cliquez sur la playliste de 25 vid&eacute;os sur l&amp;#039;histoire et les techniques de la photographie(...)&amp;lt;\/figcaption&amp;gt;&amp;lt;\/figure&amp;gt; &lt;a class=glossaryTooltipMoreLink href=https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/photographie\/  target=_blank&gt;Term details&lt;\/a&gt;&lt;\/div&gt;\" href=\"https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/photographie\/\" target=\"_blank\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">photographie<\/a> rel&egrave;ve aussi de diff&eacute;rents statuts : artistique, documentaire, scientifique, journalistique, familiale, num&eacute;rique.<\/strong> <\/p>\n\n\n\n<div style=\"height:20px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center has-medium-font-size wp-block-paragraph\"><strong>Ressources sur cette <a class=\"glossaryLink\" title=\"Dico : Bidimensionnel\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Bidimensionnel&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;Les pratiques bidimensionnelles concernent les domaines du dessin, de la peinture, de la photographie, des estampes, du collage.Ainsi, un dessin, une gravure, une peinture, une photographie, un collage (sans relief) sont des images bidimensionnelles ou des productions bidimensionnelles. &amp;lt;strong&amp;gt;Une(...)&amp;lt;\/strong&amp;gt; &lt;a class=glossaryTooltipMoreLink href=https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/bidimensionnel\/  target=_blank&gt;Term details&lt;\/a&gt;&lt;\/div&gt;\" href=\"https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/bidimensionnel\/\" target=\"_blank\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">pratique<\/a> : <\/strong><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-group\"><div class=\"wp-block-group__inner-container is-layout-constrained wp-block-group-is-layout-constrained\">\n<blockquote class=\"wp-block-quote has-text-align-center has-black-color has-text-color has-background has-link-color has-medium-font-size wp-elements-1 is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\" style=\"background-color:#fcb9000f\">\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Extrait du <a class=\"glossaryLink\" title=\"Dico : Manifeste\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Manifeste&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Manifeste&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;Un manifeste est une d&eacute;claration publique des intentions d&amp;#039;un artiste ou d&amp;#039;un ensemble d&amp;#039;artistes qui explique leurs id&eacute;es, leur d&eacute;marche, lan&ccedil;ant ainsi leur mouvement artistique. Il peut prendre la forme d&amp;#039;un discours, d&amp;#039;un texte ou &ecirc;tre r&eacute;sum&eacute; dans la cr&eacute;ation d&amp;#039;une seule &oelig;uvre qui(...) &lt;a class=glossaryTooltipMoreLink href=https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/manifeste\/  target=_blank&gt;Term details&lt;\/a&gt;&lt;\/div&gt;\" href=\"https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/manifeste\/\" target=\"_blank\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">manifeste<\/a> du Bicentenaire de la <a class=\"glossaryLink\" title=\"Dico : Photographie\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Photographie&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Photographie &amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;Voir aussi &agrave; &amp;lt;strong&amp;gt;https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/2025\/10\/30\/connaitre-quelques-reperes-en-photographie\/&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;div class=&amp;quot;wp-block-columns&amp;quot;&amp;gt;&amp;lt;div class=&amp;quot;wp-block-column&amp;quot;&amp;gt;&amp;lt;\/div&amp;gt;&amp;lt;\/div&amp;gt;&amp;lt;figure class=&amp;quot;wp-block-embed is-type-video is-provider-youtube wp-block-embed-youtube wp-embed-aspect-16-9 wp-has-aspect-ratio&amp;quot;&amp;gt;&amp;lt;div class=&amp;quot;wp-block-embed__wrapper&amp;quot;&amp;gt;https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=QCqtfAEBA6o&amp;amp;list=PL9LWAQYUI74si6AiWjm5TKg8OFo41V2No&amp;lt;\/div&amp;gt;&amp;lt;figcaption class=&amp;quot;wp-element-caption&amp;quot;&amp;gt;Cliquez sur la playliste de 25 vid&eacute;os sur l&amp;#039;histoire et les techniques de la photographie(...)&amp;lt;\/figcaption&amp;gt;&amp;lt;\/figure&amp;gt; &lt;a class=glossaryTooltipMoreLink href=https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/photographie\/  target=_blank&gt;Term details&lt;\/a&gt;&lt;\/div&gt;\" href=\"https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/photographie\/\" target=\"_blank\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">Photographie<\/a><\/strong> : Cette invention, o&ugrave; se m&ecirc;laient volont&eacute; d&rsquo;exploration et magie de la <a class=\"glossaryLink\" title=\"Dico : Lumi&egrave;re\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Lumi&egrave;re&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Lumi&egrave;re&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;La lumi&egrave;re joue un r&ocirc;le essentiel dans la perception de l&rsquo;&oelig;uvre : elle la rend visible. Selon ses qualit&eacute;s, elle donne aux surfaces et aux couleurs des apparences diff&eacute;rentes et produit des ombres essentielles &agrave; la compr&eacute;hension des volumes en sculpture ou en architecture.&amp;lt;br\/&amp;gt;La lumi&egrave;re est(...) &lt;a class=glossaryTooltipMoreLink href=https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/lumiere\/  target=_blank&gt;Term details&lt;\/a&gt;&lt;\/div&gt;\" href=\"https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/lumiere\/\" target=\"_blank\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">lumi&egrave;re<\/a>, a r&eacute;volutionn&eacute; notre monde, en modifiant profond&eacute;ment l&rsquo;esprit et la <a class=\"glossaryLink\" title=\"Dico : Nature\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Nature&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Nature&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;La nature d&eacute;signe l&amp;#039;ensemble des &eacute;l&eacute;ments et des ph&eacute;nom&egrave;nes qui existent dans le monde physique, existant ind&eacute;pendamment de l&rsquo;humain et que nous pouvons observer tout autour de nous, tels que les plantes, les animaux, les paysages, les &eacute;l&eacute;ments naturels (eau, air, terre), etc. Elle est(...)&amp;lt;\/strong&amp;gt; &lt;a class=glossaryTooltipMoreLink href=https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/nature\/  target=_blank&gt;Term details&lt;\/a&gt;&lt;\/div&gt;\" href=\"https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/nature\/\" target=\"_blank\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">nature<\/a> de ses <a class=\"glossaryLink\" title=\"Dico : Repr&eacute;sentation\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Repr&eacute;sentation&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Repr&eacute;sentation&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;Voir aussi &agrave; pr&eacute;sentation. Ces deux mots ne s&amp;#039;opposent pas, ils se compl&egrave;tent.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;La repr&eacute;sentation est un rendu visible qui en double un autre : on repr&eacute;sente le r&eacute;el. Le r&eacute;el est pr&eacute;sent sous nos yeux, on le double en r&eacute;alisant un dessin, une peinture, une photographie de celui-ci.&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;figure class=&amp;quot;wp-block-image aligncenter size-large&amp;quot;&amp;gt;&amp;lt;\/figure&amp;gt;&amp;lt;div style=&amp;quot;height:20px&amp;quot; aria-hidden=&amp;quot;true&amp;quot;(...)&amp;lt;\/div&amp;gt; &lt;a class=glossaryTooltipMoreLink href=https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/representation\/  target=_blank&gt;Term details&lt;\/a&gt;&lt;\/div&gt;\" href=\"https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/representation\/\" target=\"_blank\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">repr&eacute;sentations<\/a>, en induisant un <a class=\"glossaryLink\" title=\"Dico : Rapport au r&eacute;el\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Rapport au r&eacute;el&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Rapport au r&eacute;el&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;D&eacute;signe le(s) lien(s) qu&amp;#039;une oeuvre entretient avec le r&eacute;el, qu&amp;#039;il soit son r&eacute;f&eacute;rent (&amp;lt;em&amp;gt;mimesis&amp;lt;\/em&amp;gt;, ressemblance, degr&eacute; d&amp;#039;iconicit&eacute; tr&egrave;s fort), son double (&amp;lt;em&amp;gt;analogon&amp;lt;\/em&amp;gt;, vraisemblance), &eacute;loign&eacute; de sa repr&eacute;sentation (valeur expressive de l&amp;#039;&eacute;cart), totalement absent (abstraction et degr&eacute;(...) &lt;a class=glossaryTooltipMoreLink href=https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/rapport-reel\/  target=_blank&gt;Term details&lt;\/a&gt;&lt;\/div&gt;\" href=\"https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/rapport-reel\/\" target=\"_blank\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">rapport au r&eacute;el<\/a> neuf.&nbsp;<br>La <a class=\"glossaryLink\" title=\"Dico : Photographie\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Photographie&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Photographie &amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;Voir aussi &agrave; &amp;lt;strong&amp;gt;https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/2025\/10\/30\/connaitre-quelques-reperes-en-photographie\/&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;div class=&amp;quot;wp-block-columns&amp;quot;&amp;gt;&amp;lt;div class=&amp;quot;wp-block-column&amp;quot;&amp;gt;&amp;lt;\/div&amp;gt;&amp;lt;\/div&amp;gt;&amp;lt;figure class=&amp;quot;wp-block-embed is-type-video is-provider-youtube wp-block-embed-youtube wp-embed-aspect-16-9 wp-has-aspect-ratio&amp;quot;&amp;gt;&amp;lt;div class=&amp;quot;wp-block-embed__wrapper&amp;quot;&amp;gt;https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=QCqtfAEBA6o&amp;amp;list=PL9LWAQYUI74si6AiWjm5TKg8OFo41V2No&amp;lt;\/div&amp;gt;&amp;lt;figcaption class=&amp;quot;wp-element-caption&amp;quot;&amp;gt;Cliquez sur la playliste de 25 vid&eacute;os sur l&amp;#039;histoire et les techniques de la photographie(...)&amp;lt;\/figcaption&amp;gt;&amp;lt;\/figure&amp;gt; &lt;a class=glossaryTooltipMoreLink href=https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/photographie\/  target=_blank&gt;Term details&lt;\/a&gt;&lt;\/div&gt;\" href=\"https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/photographie\/\" target=\"_blank\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">photographie<\/a> se fonda sur une utopie, celle de croire qu&rsquo;il &eacute;tait possible de r&eacute;duire la distance entre le <a class=\"glossaryLink\" title=\"Dico : R&eacute;el\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;R&eacute;el&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;strong&amp;gt;R&eacute;el&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Le r&eacute;el est bien ce qui est et, en tant que tel, un et absolu, identique pour tous. &amp;lt;\/strong&amp;gt;Le r&eacute;el est, par d&eacute;finition, ce qui est. &amp;lt;strong&amp;gt;Mais il ne faut pas le r&eacute;duire &agrave; ce qui est mat&eacute;riel.&amp;lt;\/strong&amp;gt; La lumi&egrave;re, le vent, les sons... sont immat&eacute;riels (on ne peut pas les toucher, les prendre) pourtant ils sont(...) &lt;a class=glossaryTooltipMoreLink href=https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/reel\/  target=_blank&gt;Term details&lt;\/a&gt;&lt;\/div&gt;\" href=\"https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/reel\/\" target=\"_blank\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">r&eacute;el<\/a> et sa reproduction, celle de laisser penser que l&rsquo;objet et son <a class=\"glossaryLink\" title=\"Dico : Image\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Image&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Image &amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;L&rsquo;image est une repr&eacute;sentation de quelque chose ou de quelqu&rsquo;un par un proc&eacute;d&eacute; manuel (le crayon, la peinture, etc.) ou m&eacute;canique (l&rsquo;appareil photographique, vid&eacute;o &hellip;). C&rsquo;est aussi une repr&eacute;sentation imprim&eacute;e o&ugrave; ce qui est reproduit ou imit&eacute; &eacute;voque quelque chose ou quelqu&rsquo;un.&amp;lt;br&amp;gt;On distingue(...) &lt;a class=glossaryTooltipMoreLink href=https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/image\/  target=_blank&gt;Term details&lt;\/a&gt;&lt;\/div&gt;\" href=\"https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/image\/\" target=\"_blank\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">image<\/a> photographique pouvaient se confondre.&nbsp;<\/p>\n<cite><a href=\"https:\/\/bicentenairephotographie.culture.gouv.fr\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Site officiel du Bicentenaire de la <\/a><a class=\"glossaryLink\" title=\"Dico : Photographie\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Photographie&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Photographie &amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;Voir aussi &agrave; &amp;lt;strong&amp;gt;https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/2025\/10\/30\/connaitre-quelques-reperes-en-photographie\/&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;div class=&amp;quot;wp-block-columns&amp;quot;&amp;gt;&amp;lt;div class=&amp;quot;wp-block-column&amp;quot;&amp;gt;&amp;lt;\/div&amp;gt;&amp;lt;\/div&amp;gt;&amp;lt;figure class=&amp;quot;wp-block-embed is-type-video is-provider-youtube wp-block-embed-youtube wp-embed-aspect-16-9 wp-has-aspect-ratio&amp;quot;&amp;gt;&amp;lt;div class=&amp;quot;wp-block-embed__wrapper&amp;quot;&amp;gt;https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=QCqtfAEBA6o&amp;amp;list=PL9LWAQYUI74si6AiWjm5TKg8OFo41V2No&amp;lt;\/div&amp;gt;&amp;lt;figcaption class=&amp;quot;wp-element-caption&amp;quot;&amp;gt;Cliquez sur la playliste de 25 vid&eacute;os sur l&amp;#039;histoire et les techniques de la photographie(...)&amp;lt;\/figcaption&amp;gt;&amp;lt;\/figure&amp;gt; &lt;a class=glossaryTooltipMoreLink href=https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/photographie\/  target=_blank&gt;Term details&lt;\/a&gt;&lt;\/div&gt;\" href=\"https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/photographie\/\" target=\"_blank\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">Photographie<\/a><\/cite><\/blockquote>\n<\/div><\/div>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li class=\"has-medium-font-size\"><a href=\"https:\/\/bicentenairephotographie.culture.gouv.fr\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Site officiel du Bicentenaire de la <\/a><a class=\"glossaryLink\" title=\"Dico : Photographie\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Photographie&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Photographie &amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;Voir aussi &agrave; &amp;lt;strong&amp;gt;https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/2025\/10\/30\/connaitre-quelques-reperes-en-photographie\/&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;div class=&amp;quot;wp-block-columns&amp;quot;&amp;gt;&amp;lt;div class=&amp;quot;wp-block-column&amp;quot;&amp;gt;&amp;lt;\/div&amp;gt;&amp;lt;\/div&amp;gt;&amp;lt;figure class=&amp;quot;wp-block-embed is-type-video is-provider-youtube wp-block-embed-youtube wp-embed-aspect-16-9 wp-has-aspect-ratio&amp;quot;&amp;gt;&amp;lt;div class=&amp;quot;wp-block-embed__wrapper&amp;quot;&amp;gt;https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=QCqtfAEBA6o&amp;amp;list=PL9LWAQYUI74si6AiWjm5TKg8OFo41V2No&amp;lt;\/div&amp;gt;&amp;lt;figcaption class=&amp;quot;wp-element-caption&amp;quot;&amp;gt;Cliquez sur la playliste de 25 vid&eacute;os sur l&amp;#039;histoire et les techniques de la photographie(...)&amp;lt;\/figcaption&amp;gt;&amp;lt;\/figure&amp;gt; &lt;a class=glossaryTooltipMoreLink href=https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/photographie\/  target=_blank&gt;Term details&lt;\/a&gt;&lt;\/div&gt;\" href=\"https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/photographie\/\" target=\"_blank\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">Photographie<\/a><\/li>\n\n\n\n<li class=\"has-medium-font-size\">Levez les Yeux : <strong>vendredi 18 septembre 2026<\/strong> + <strong>Journ&eacute;es europ&eacute;ennes du patrimoine des 19 et 20 septembre 2026<\/strong>, dont l&rsquo;un des deux th&egrave;mes nationaux sera &laquo;&nbsp;<a href=\"https:\/\/journeesdupatrimoine.culture.gouv.fr\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Patrimoine de la <\/a><a class=\"glossaryLink\" title=\"Dico : Photographie\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Photographie&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Photographie &amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;Voir aussi &agrave; &amp;lt;strong&amp;gt;https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/2025\/10\/30\/connaitre-quelques-reperes-en-photographie\/&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;div class=&amp;quot;wp-block-columns&amp;quot;&amp;gt;&amp;lt;div class=&amp;quot;wp-block-column&amp;quot;&amp;gt;&amp;lt;\/div&amp;gt;&amp;lt;\/div&amp;gt;&amp;lt;figure class=&amp;quot;wp-block-embed is-type-video is-provider-youtube wp-block-embed-youtube wp-embed-aspect-16-9 wp-has-aspect-ratio&amp;quot;&amp;gt;&amp;lt;div class=&amp;quot;wp-block-embed__wrapper&amp;quot;&amp;gt;https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=QCqtfAEBA6o&amp;amp;list=PL9LWAQYUI74si6AiWjm5TKg8OFo41V2No&amp;lt;\/div&amp;gt;&amp;lt;figcaption class=&amp;quot;wp-element-caption&amp;quot;&amp;gt;Cliquez sur la playliste de 25 vid&eacute;os sur l&amp;#039;histoire et les techniques de la photographie(...)&amp;lt;\/figcaption&amp;gt;&amp;lt;\/figure&amp;gt; &lt;a class=glossaryTooltipMoreLink href=https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/photographie\/  target=_blank&gt;Term details&lt;\/a&gt;&lt;\/div&gt;\" href=\"https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/photographie\/\" target=\"_blank\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">photographie<\/a>&nbsp;&raquo;.<\/li>\n\n\n\n<li class=\"has-medium-font-size\"><a href=\"https:\/\/eduscol.education.gouv.fr\/6597\/la-grande-lessiver\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">La Grande Lessive&reg; &laquo;&nbsp;Photo (et) graphie&nbsp;&raquo;<\/a> : jeudi 15 octobre 2026. Avec ou sans appareil photographique, les participants pourront explorer les liens entre <a class=\"glossaryLink\" title=\"Dico : Lumi&egrave;re\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Lumi&egrave;re&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Lumi&egrave;re&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;La lumi&egrave;re joue un r&ocirc;le essentiel dans la perception de l&rsquo;&oelig;uvre : elle la rend visible. Selon ses qualit&eacute;s, elle donne aux surfaces et aux couleurs des apparences diff&eacute;rentes et produit des ombres essentielles &agrave; la compr&eacute;hension des volumes en sculpture ou en architecture.&amp;lt;br\/&amp;gt;La lumi&egrave;re est(...) &lt;a class=glossaryTooltipMoreLink href=https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/lumiere\/  target=_blank&gt;Term details&lt;\/a&gt;&lt;\/div&gt;\" href=\"https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/lumiere\/\" target=\"_blank\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">lumi&egrave;re<\/a>, <a class=\"glossaryLink\" title=\"Dico : Dessin\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Dessin&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Dessin&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Le dessin est une pratique bidimensionnelle fondamentale en art. Elle se d&eacute;compose en r&eacute;alisations de techniques, de natures et de statuts diff&eacute;rents. Elle est toujours actuelle ! Le dessin contemporain a son salon https:\/\/www.drawingnowparis.com\/&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;Dessiner est souvent per&ccedil;u comme la(...) &lt;a class=glossaryTooltipMoreLink href=https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/dessin\/  target=_blank&gt;Term details&lt;\/a&gt;&lt;\/div&gt;\" href=\"https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/dessin\/\" target=\"_blank\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">dessin<\/a>, &eacute;criture et cr&eacute;ation d&rsquo;images.<\/li>\n\n\n\n<li class=\"has-medium-font-size\"><a href=\"https:\/\/eduscol.education.gouv.fr\/6435\/la-photographie-reflet-d-une-vision-du-monde\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">https:\/\/eduscol.education.gouv.fr\/6435\/la-photographie-reflet-d-une-vision-du-monde<\/a><\/li>\n\n\n\n<li class=\"has-medium-font-size\"><a href=\"https:\/\/observervoir.rencontres-arles.com\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">https:\/\/observervoir.rencontres-arles.com\/<\/a> Rencontres d&rsquo;Arles<\/li>\n\n\n\n<li class=\"has-medium-font-size\"><a href=\"https:\/\/www.ersilia.fr\/authentification\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">https:\/\/www.ersilia.fr\/authentification<\/a><\/li>\n\n\n\n<li class=\"has-medium-font-size\"><a href=\"https:\/\/histoiredesarts.culture.gouv.fr\/Fiches-reperes\/Photographie\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">https:\/\/histoiredesarts.culture.gouv.fr\/Fiches-reperes\/<\/a><a class=\"glossaryLink\" title=\"Dico : Photographie\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Photographie&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Photographie &amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;Voir aussi &agrave; &amp;lt;strong&amp;gt;https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/2025\/10\/30\/connaitre-quelques-reperes-en-photographie\/&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;div class=&amp;quot;wp-block-columns&amp;quot;&amp;gt;&amp;lt;div class=&amp;quot;wp-block-column&amp;quot;&amp;gt;&amp;lt;\/div&amp;gt;&amp;lt;\/div&amp;gt;&amp;lt;figure class=&amp;quot;wp-block-embed is-type-video is-provider-youtube wp-block-embed-youtube wp-embed-aspect-16-9 wp-has-aspect-ratio&amp;quot;&amp;gt;&amp;lt;div class=&amp;quot;wp-block-embed__wrapper&amp;quot;&amp;gt;https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=QCqtfAEBA6o&amp;amp;list=PL9LWAQYUI74si6AiWjm5TKg8OFo41V2No&amp;lt;\/div&amp;gt;&amp;lt;figcaption class=&amp;quot;wp-element-caption&amp;quot;&amp;gt;Cliquez sur la playliste de 25 vid&eacute;os sur l&amp;#039;histoire et les techniques de la photographie(...)&amp;lt;\/figcaption&amp;gt;&amp;lt;\/figure&amp;gt; &lt;a class=glossaryTooltipMoreLink href=https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/photographie\/  target=_blank&gt;Term details&lt;\/a&gt;&lt;\/div&gt;\" href=\"https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/photographie\/\" target=\"_blank\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">Photographie<\/a><\/li>\n\n\n\n<li class=\"has-medium-font-size\"><a href=\"https:\/\/collection.cnap.fr\/artworks\/tree_domain_all\/Photographie?page=1\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">https:\/\/collection.cnap.fr\/artworks\/tree_domain_all\/<\/a><a class=\"glossaryLink\" title=\"Dico : Photographie\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Photographie&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Photographie &amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;Voir aussi &agrave; &amp;lt;strong&amp;gt;https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/2025\/10\/30\/connaitre-quelques-reperes-en-photographie\/&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;div class=&amp;quot;wp-block-columns&amp;quot;&amp;gt;&amp;lt;div class=&amp;quot;wp-block-column&amp;quot;&amp;gt;&amp;lt;\/div&amp;gt;&amp;lt;\/div&amp;gt;&amp;lt;figure class=&amp;quot;wp-block-embed is-type-video is-provider-youtube wp-block-embed-youtube wp-embed-aspect-16-9 wp-has-aspect-ratio&amp;quot;&amp;gt;&amp;lt;div class=&amp;quot;wp-block-embed__wrapper&amp;quot;&amp;gt;https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=QCqtfAEBA6o&amp;amp;list=PL9LWAQYUI74si6AiWjm5TKg8OFo41V2No&amp;lt;\/div&amp;gt;&amp;lt;figcaption class=&amp;quot;wp-element-caption&amp;quot;&amp;gt;Cliquez sur la playliste de 25 vid&eacute;os sur l&amp;#039;histoire et les techniques de la photographie(...)&amp;lt;\/figcaption&amp;gt;&amp;lt;\/figure&amp;gt; &lt;a class=glossaryTooltipMoreLink href=https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/photographie\/  target=_blank&gt;Term details&lt;\/a&gt;&lt;\/div&gt;\" href=\"https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/photographie\/\" target=\"_blank\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">Photographie<\/a>?page=1<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Consid&eacute;r&eacute;e comme la premi&egrave;re <a class=\"glossaryLink\" title=\"Dico : Photographie\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Photographie&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Photographie &amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;Voir aussi &agrave; &amp;lt;strong&amp;gt;https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/2025\/10\/30\/connaitre-quelques-reperes-en-photographie\/&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;div class=&amp;quot;wp-block-columns&amp;quot;&amp;gt;&amp;lt;div class=&amp;quot;wp-block-column&amp;quot;&amp;gt;&amp;lt;\/div&amp;gt;&amp;lt;\/div&amp;gt;&amp;lt;figure class=&amp;quot;wp-block-embed is-type-video is-provider-youtube wp-block-embed-youtube wp-embed-aspect-16-9 wp-has-aspect-ratio&amp;quot;&amp;gt;&amp;lt;div class=&amp;quot;wp-block-embed__wrapper&amp;quot;&amp;gt;https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=QCqtfAEBA6o&amp;amp;list=PL9LWAQYUI74si6AiWjm5TKg8OFo41V2No&amp;lt;\/div&amp;gt;&amp;lt;figcaption class=&amp;quot;wp-element-caption&amp;quot;&amp;gt;Cliquez sur la playliste de 25 vid&eacute;os sur l&amp;#039;histoire et les techniques de la photographie(...)&amp;lt;\/figcaption&amp;gt;&amp;lt;\/figure&amp;gt; &lt;a class=glossaryTooltipMoreLink href=https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/photographie\/  target=_blank&gt;Term details&lt;\/a&gt;&lt;\/div&gt;\" href=\"https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/photographie\/\" target=\"_blank\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">photographie<\/a> (ou h&eacute;liographie : &laquo; &eacute;criture par le soleil &raquo;) permanente r&eacute;ussie prise dans sa maison de Saint-Loup-de-Varennes pr&egrave;s de Chalon-sur-Sa&ocirc;ne en Bourgogne. Plaque d&rsquo;<a class=\"glossaryLink\" title=\"Dico : Tube de peinture\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Tube de peinture&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Tube de peinture&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;Avant cette invention, les peintres broyaient leurs pigments, pr&eacute;paraient leurs huiles et autres liants et conservaient le tout dans &hellip; des vessies de porc !&amp;lt;br\/&amp;gt;1822 : nouvel emballage fait de seringues en verre ou en m&eacute;tal mais le co&ucirc;t &eacute;lev&eacute; emp&ecirc;che la diffusion.&amp;lt;br\/&amp;gt;1841 : &amp;lt;strong&amp;gt;brevet(...)&amp;lt;\/strong&amp;gt; &lt;a class=glossaryTooltipMoreLink href=https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/tube-de-peinture\/  target=_blank&gt;Term details&lt;\/a&gt;&lt;\/div&gt;\" href=\"https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/tube-de-peinture\/\" target=\"_blank\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">&eacute;tain<\/a> poli, recouverte d&rsquo;une fine couche de bitume de Jud&eacute;e, une substance qui a la particularit&eacute; de durcir apr&egrave;s une <a class=\"glossaryLink\" title=\"Dico : Exposition\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Exposition&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Exposition&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Manuel de mus&eacute;ographie, petit guide &agrave; l&amp;#039;usage des responsables de mus&eacute;e, sous la direction de Marie-Odile de Bary et Jean-Michel Tobelem, &eacute;ditions S&eacute;guier Option Culture, 1998&amp;lt;\/strong&amp;gt;, &amp;lt;strong&amp;gt;page 223&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;div class=&amp;quot;wp-block-group&amp;quot;&amp;gt;&amp;quot;&amp;lt;em&amp;gt;De sa&amp;nbsp;&amp;lt;strong&amp;gt;racine latine&amp;nbsp;expositio, le terme exposition avant d&amp;#039;abord &agrave; la fois au figur&eacute; le sens(...)&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;\/em&amp;gt;&amp;lt;\/div&amp;gt; &lt;a class=glossaryTooltipMoreLink href=https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/exposition\/  target=_blank&gt;Term details&lt;\/a&gt;&lt;\/div&gt;\" href=\"https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/exposition\/\" target=\"_blank\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">exposition<\/a> &agrave; la <a class=\"glossaryLink\" title=\"Dico : Lumi&egrave;re\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Lumi&egrave;re&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Lumi&egrave;re&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;La lumi&egrave;re joue un r&ocirc;le essentiel dans la perception de l&rsquo;&oelig;uvre : elle la rend visible. Selon ses qualit&eacute;s, elle donne aux surfaces et aux couleurs des apparences diff&eacute;rentes et produit des ombres essentielles &agrave; la compr&eacute;hension des volumes en sculpture ou en architecture.&amp;lt;br\/&amp;gt;La lumi&egrave;re est(...) &lt;a class=glossaryTooltipMoreLink href=https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/lumiere\/  target=_blank&gt;Term details&lt;\/a&gt;&lt;\/div&gt;\" href=\"https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/Dictionnaire\/lumiere\/\" target=\"_blank\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">lumi&egrave;re<\/a>, 16,7 x 20,3 &hellip; <\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":12502,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_feature_clip_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_post_was_ever_published":false},"categories":[3,1276,1278,1280,1281,1263,10,1118],"tags":[728,116,625],"class_list":["post-12501","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-cours","category-cours-2026-2027-p-o","category-cours-2026-2027-p-spe","category-cours-2026-2027-seconde","category-cours-2026-2027-t-o","category-cours-terminale-spe-2026-2027","category-niveau-4","category-tuto_technart","tag-niepce","tag-photographie","tag-technique"],"jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/www.profartspla.site\/wordpress\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/niepce-e1681908616907.png?fit=200%2C139&ssl=1","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12501","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=12501"}],"version-history":[{"count":25,"href":"https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12501\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":29213,"href":"https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12501\/revisions\/29213"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/media\/12502"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=12501"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=12501"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.profartspla.site\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=12501"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}